Wat zijn lumens?
Lumens (lm) geven aan hoeveel zichtbaar licht een lamp produceert. Simpel gezegd: hoe hoger het aantal lumens, hoe helderder de lamp.
Een lamp van 100 lumen geeft dus meer licht dan een lamp van 50 lumen.
Bij de meeste lampen staat één lumenwaarde vermeld. Bij sommige lampen ziet u echter twee waarden. Dit komt voor bij zogenoemde DLS-lampen.
Wat is een DLS-lamp?
DLS staat voor Direct Light Source. Dit zijn lampen waarbij het grootste deel van het licht gericht wordt uitgestraald naar een specifiek oppervlak.
Voorbeelden van DLS-lampen zijn:
- Breedstralers (floodlights)
- GU10 spots
- High bay lampen
- LED panelen
Bij deze lampen komt minimaal 80% van het licht daadwerkelijk op het te verlichten oppervlak terecht.
In tegenstelling tot een standaard lamp (zoals een peertje), die licht in alle richtingen uitstraalt, heeft een DLS-lamp een gerichte lichtbundel (stralingshoek).

Niet-effectief lumen (Raw lumen)
Het niet-effectief lumen (ook wel raw lumen) geeft de totale hoeveelheid licht aan die een lamp produceert bij de bron.
Voorbeeld:
Een breedstraler met 24 LED-chips van elk 100 lumen heeft:
24 × 100 = 2400 lumen (niet-effectief)
Dit is het maximale lichtvermogen van de lamp, zonder rekening te houden met verliezen.

Effectief lumen
Het effectief lumen is het licht dat daadwerkelijk bruikbaar is en het gewenste oppervlak bereikt.
Tijdens het verspreiden van licht gaat namelijk altijd een deel verloren, bijvoorbeeld door:
- reflectie
- glas of behuizing
- spreiding van de lichtbundel
Effectief lumen is dus het licht dat binnen de stralingshoek valt en echt bijdraagt aan de verlichting.
Het effectief lumen is altijd lager dan of gelijk aan het niet-effectief lumen.
Stralingshoek (beam angle)
De stralingshoek bepaalt hoe het licht wordt verdeeld.
- Grote hoek (bijv. 120°)
- Breder lichtbeeld
- Groter oppervlak verlicht
- Minder intens licht per m²
- Kleine hoek (bijv. 90°)
- Meer geconcentreerd licht
- Kleinere oppervlakte
- Hogere lichtintensiteit
Praktisch voorbeeld
Hangt u een high bay lamp hoog in een magazijn?
Dan is een kleinere stralingshoek vaak beter, zodat het licht geconcentreerd de grond bereikt.
Waarom staan er twee lumenwaarden op de verpakking?
Bij DLS-lampen ziet u vaak twee lumenwaarden:
- Φ (phi) → Effectief lumen
- Dit is de belangrijkste waarde
- Geeft aan hoeveel licht daadwerkelijk bruikbaar is
- 360° → Niet-effectief lumen
- Totale lichtopbrengst van de bron
De groot weergegeven waarde (Φ) is dus wat u echt aan licht ervaart.
Samenvatting
- Lumen = helderheid van een lamp
- Niet-effectief lumen = totale lichtproductie
- Effectief lumen = daadwerkelijk bruikbaar licht
- Stralingshoek bepaalt hoe het licht wordt verdeeld
Door deze verschillen te begrijpen, kunt u beter bepalen welke lamp het meest geschikt is voor uw situatie.